Ik wil of ben in opleiding tot een specialisme
Bent u gezondheidszorgpsycholoog en overweegt u een opleiding tot klinisch psycholoog of klinisch neuropsycholoog? Of bent u al in opleiding? Hier vindt u informatie over de opleidingen, de toelating, het vinden van een opleidingsplaats, het Opleidingsregister en wat u na afronding van uw opleiding moet regelen.
Van start tot afronding
Voorbereiding
Bekijk of de opleiding aansluit op uw vooropleiding en wensen.
Aanmelding
Vind een opleidingsplaats en solliciteer bij een praktijkinstelling.
Toelating
Na toelating registreert u zich in het Opleidingsregister.
Opleiding
Volg de opleiding en rond alle verplichte onderdelen af.
Afsluiting
Rond uw opleiding af en bereid uw registratie voor.
Van basisberoep naar specialisme
Na uw opleiding tot gezondheidszorgpsycholoog kunt u zich specialiseren als klinisch psycholoog of klinisch neuropsycholoog. Na afronding van de opleiding kunt u zich inschrijven in het betreffende specialistenregister van de FGzPt.
De opleiding tot specialist combineert cursorisch onderwijs met leren en werken in de praktijk. U volgt onderwijs bij een erkende opleidingsinstelling en doet praktijkervaring op bij een erkende praktijkopleidingsinstelling.De opleiding vindt plaats onder verantwoordelijkheid van een hoofdopleider.
De erkende opleidingsinstelling en praktijkopleidingsinstelling werken samen aan de uitvoering en bewaking van de kwaliteit van uw opleiding.
Voorbereiding
Het basisberoep gezondheidszorgpsycholoog kent twee wettelijk erkende specialismen: de klinisch psycholoog en de klinisch neuropsycholoog.
De opleidingen duren in beginsel vier jaar. Kenmerkend voor de specialistische opleiding is de combinatie van complexe diagnostiek en behandeling, wetenschappelijk onderzoek, management en organisatie en zorginnovatie.
Opleiding tot Klinisch psycholoog
De opleiding tot klinisch psycholoog bereidt u voor op specialistische diagnostiek en behandeling van complexe psychische problematiek en op taken in wetenschappelijk onderzoek, management en zorginnovatie. De opleiding combineert theoretisch onderwijs met praktijkervaring.
Welke vooropleiding heeft u nodig?
Om te kunnen starten met de opleiding tot klinisch psycholoog moet u als gezondheidszorgpsycholoog zijn ingeschreven in het BIG-register.
Hoe is de opleiding opgebouwd?
De opleiding tot klinisch psycholoog is een specialistische vervolgopleiding voor gezondheidszorgpsychologen. U leert complexe vormen van psychopathologie te onderzoeken en te behandelen. Daarbij verbindt u specialistische diagnostiek en indicatiestelling met psychologische behandeling en psychotherapie.
De opleiding bestaat uit vier samenhangende onderdelen:
- diagnostiek en indicatiestelling;
- behandeling, waaronder psychotherapie;
- wetenschappelijk onderzoek;
- management en zorginnovatie.
Deze onderdelen vormen gezamenlijk de kern van de opleiding. U leert niet alleen complexe patiëntenzorg te bieden, maar ook zelfstandig wetenschappelijk onderzoek uit te voeren, wetenschappelijke inzichten in de praktijk toe te passen, zorgprocessen aan te sturen en bij te dragen aan de ontwikkeling en verbetering van de zorg.
U combineert cursorisch onderwijs met leren en werken in de praktijk. De opleiding omvat ten minste 4.885 uur, waarvan minimaal 3.240 uur praktijkopleiding. Het onderwijs bestaat onder meer uit 600 uur cursorisch onderwijs, 760 uur literatuurstudie en praktijkopdrachten, 235 supervisiesessies, werkbegeleiding en 50 uur leertherapie. Onderwijs, praktijkopleiding, supervisie en werkbegeleiding zijn nauw met elkaar verbonden.
Binnen het onderdeel behandeling wordt u breed en vanuit meerdere theoretische kaders opgeleid. De opleiding omvat zowel individueel gerichte als interpersoonlijk gerichte behandelvormen. De omvang en inhoud van dit onderdeel leiden tot een deskundigheidsniveau dat gelijkwaardig is aan dat van een psychotherapeut.
De opleiding kent twee differentiaties:
- Kinderen en jeugdigen: met onder meer ontwikkelingspsychopathologie in relatie tot de normale ontwikkeling, ouderbegeleiding en gezinstherapie.
- Volwassenen, inclusief oudere volwassenen: met onder meer systeemtherapie en groepspsychotherapie.
De differentiatie bepaalt mede op welke doelgroep en behandelvormen u zich tijdens de opleiding richt. Beide differentiaties leiden tot dezelfde specialistentitel: klinisch psycholoog.
Tijdens de opleiding ontwikkelt u zich binnen zeven competentiegebieden: psychologisch handelen, communicatie, samenwerking, kennis en wetenschap, maatschappelijk handelen, organisatie en professionaliteit. Uw ontwikkeling wordt gevolgd aan de hand van praktijkbeoordelingen, voortgangsgesprekken, uw portfolio en beoordelingen van het cursorisch onderwijs.
Hoe lang duurt de opleiding?
De opleiding duurt bij de gebruikelijke inrichting vier jaar. U volgt de praktijkopleiding in beginsel minimaal 24 uur per week en combineert deze met het cursorisch onderwijs. De standaardomvang van de leerarbeidsovereenkomst is 27 uur per week, waarvan de praktijkopleiding standaard 24 uur per week omvat. Het cursorisch onderwijs beslaat in totaal 600 contacturen gedurende de opleiding.
Het cursorisch onderwijs en de praktijkopleiding vinden in beginsel gelijktijdig plaats. Het cursorisch onderwijs begint tegelijk met de praktijkopleiding of uiterlijk binnen vier maanden daarna. De praktijkopleiding kan niet eerder eindigen dan het cursorisch onderwijs.
Bij een afwijkende omvang van de aanstelling, een onderbreking of andere omstandigheden kan de opleiding langer duren. De totale opleidingsduur bedraagt maximaal acht jaar, gerekend vanaf de start van de praktijkopleiding. Bij een onderbreking van de praktijkopleiding van in totaal meer dan vier weken binnen een cursusjaar wordt beoordeeld hoe de niet-gewerkte opleidingsuren worden gecompenseerd.
Opleiding tot Klinisch neuropsycholoog
De opleiding tot klinisch neuropsycholoog bereidt u voor op specialistische diagnostiek en behandeling van cognitieve, emotionele en gedragsmatige gevolgen van hersenletsel en hersendisfuncties en op wetenschappelijk onderzoek, management en zorginnovatie.
Welke opleiding heeft u nodig?
Om te kunnen starten met de opleiding tot klinisch neuropsycholoog moet u als gezondheidszorgpsycholoog zijn ingeschreven in het BIG-register.
Hoe ziet de opleiding eruit?
De opleiding tot klinisch neuropsycholoog is een specialistische vervolgopleiding voor gezondheidszorgpsychologen. De opleiding richt zich op de relatie tussen hersenen en gedrag en op de cognitieve, emotionele en gedragsmatige gevolgen van hersenletsel en hersendisfuncties.
U ontwikkelt specialistische deskundigheid in:
- fundamentele klinisch-neuropsychologische theorie;
- klinisch-neuropsychologische diagnostiek;
- indicatiestelling en behandeling;
- wetenschappelijk onderzoek en innovatie;
- management, zorginnovatie en andere beroepsrelevante kennis en vaardigheden.
De opleiding bestrijkt de gehele levensloop en is gericht op kinderen en jeugdigen, volwassenen en oudere volwassenen.
Binnen de opleiding leert u theorie- en hypothesegestuurd neuropsychologisch onderzoek uit te voeren bij complexe of weinig voorkomende problematiek. Daarbij besteedt u aandacht aan de normale ontwikkeling en veroudering, de neurofysiologische, neurobiochemische en neuroanatomische grondslagen van gedrag, herstelmechanismen en plasticiteit en stoornissen in cognitieve, emotionele en gedragsmatige functies.
Het onderdeel behandeling richt zich op de gevolgen van hersendisfuncties voor de patiënt en diens omgeving. U leert behandelplannen opstellen en evalueren en maakt kennis met interventies voor individuele patiënten, groepen en cliëntsystemen. Hierbij komen onder meer counseling, omgevingsmanagement, voorlichting en psycho-educatie aan bod. Ook leert u samenwerken met andere disciplines, zoals revalidatiegeneeskunde, neurologie, psychofarmacologie, fysiotherapie, ergotherapie en logopedie.
Wetenschappelijk onderzoek is een zelfstandig en essentieel onderdeel van de opleiding. U leert wetenschappelijke ontwikkelingen kritisch te beoordelen, onderzoeksbevindingen naar de zorgpraktijk te vertalen en zelfstandig onderzoek uit te voeren en daarover te rapporteren. Het opleidingstraject omvat ten minste twee publicabele wetenschappelijke artikelen: een literatuuroverzicht en een artikel over patiëntgebonden empirisch onderzoek.
Ook management en zorginnovatie maken wezenlijk deel uit van de opleiding. U leert onder meer zorgprocessen aan te sturen, inhoudelijk beleid en innovatieplannen te ontwikkelen, multidisciplinair overleg te leiden en collega’s en andere professionals te begeleiden.
U combineert cursorisch onderwijs met gesuperviseerde werkervaring binnen een erkende praktijkopleidingsinstelling. De opleiding omvat ten minste 4.860 uur: minimaal 1.360 uur onderwijs, 3.240 uur gesuperviseerde werkervaring en 260 supervisiesessies. Het onderwijs bestaat uit ten minste 600 cursusuren en 760 uur literatuurstudie en praktijkopdrachten.
Uw ontwikkeling wordt gedurende de opleiding gevolgd met onder meer praktijktoetsen in kenmerkende beroepssituaties, 360-gradenfeedback, referaten, voortgangsgesprekken en jaarlijkse geschiktheidsbeoordelingen. Al deze onderdelen worden vastgelegd in een portfolio.
Hoe lang duurt de opleiding?
De opleiding duurt bij de gebruikelijke inrichting vier jaar. De standaardomvang van de leerarbeidsovereenkomst is 27 uur per week. Daarvan bedraagt de praktijkopleiding standaard 24 uur per week. Gedurende de gehele opleiding volgt u daarnaast in totaal 600 uur cursorisch onderwijs.
Cursorisch onderwijs, gesuperviseerde werkervaring en supervisie zijn inhoudelijk met elkaar verbonden en vinden in beginsel gelijktijdig plaats. Het cursorisch onderwijs begint tegelijk met de praktijkopleiding of uiterlijk binnen vier maanden daarna. De praktijkopleiding kan niet eerder worden afgerond dan het cursorisch onderwijs.
Bij een afwijkende omvang van de aanstelling, een onderbreking of andere omstandigheden kan de opleiding langer duren. De totale opleidingsduur bedraagt maximaal acht jaar, gerekend vanaf de start van de praktijkopleiding. Bij een onderbreking van de praktijkopleiding van in totaal meer dan vier weken binnen een cursusjaar wordt beoordeeld hoe de niet-gewerkte uren worden gecompenseerd.
Aanmelden
Wilt u een opleiding volgen tot klinisch psycholoog of klinisch neuropsycholoog? Dan moet u voldoen aan de toelatingseisen en beschikken over een opleidingsplaats bij erkende praktijkopleidingsinstelling.
Voldoet u aan de toelatingseisen?
Voor toelating tot de opleiding tot klinisch psycholoog moet u als gezondheidszorgpsycholoog zijn ingeschreven in het BIG-register.
Daarnaast gelden opleidingsspecifieke voorwaarden. De erkende opleidingsinstelling beoordeelt, in samenwerking met de praktijkopleidingsinstelling, of u aan de toelatingsvoorwaarden voldoet.
Informatie over de precieze toelatingseisen en selectieprocedure vindt u bij de opleidingsinstellingen.
Een opleidingsplaats vinden
Om de opleiding te kunnen volgen, heeft u een opleidingsplaats nodig bij een erkende praktijkopleidingsinstelling. Daar doet u onder begeleiding praktijkervaring op.
Opleidingsplaatsen worden aangeboden door praktijkopleidingsinstellingen die voor het betreffende specialisme door de Registratiecommissie Specialismen Gezondheidszorgpsycholoog (RSG) zijn erkend. De erkenning is gekoppeld aan de specifieke opleiding waarvoor de praktijkopleidingsinstelling is erkend.
- Bekijk welke opleidingsinstellingen door de RSG voor de opleiding tot klinisch psycholoog zijn erkend.
- Ga na of een praktijkinstelling door de RSG voor de opleiding tot klinisch psycholoog is erkend.
Onderwijs en praktijk
Tijdens uw opleiding combineert u werken, leren en wetenschappelijk onderzoek. Het cursorisch onderwijs wordt verzorgd door een erkende opleidingsinstelling. Het praktijkgedeelte volgt u bij een erkende praktijkopleidingsinstelling.
De opleidingsinstelling en de praktijkopleidingsinstelling hebben ieder een eigen verantwoordelijkheid voor de kwaliteit en uitvoering van de opleiding. De hoofdopleider is inhoudelijk verantwoordelijk voor het opleidingstraject.
Inschrijven in het Opleidingsregister
Bent u toegelaten tot de opleiding tot klinisch psycholoog of klinisch neuropsycholoog? Dan schrijft u zich in bij het Opleidingsregister van de FGzPt.
In het Opleidingsregister worden gegevens over uw opleidingstraject vastgelegd. Deze gegevens worden gebruikt voor de toewijzing en vaststelling van de beschikbaarheidbijdrage. Het is daarom belangrijk dat uw gegevens juist en actueel zijn. U bent zelf verantwoordelijk voor het controleren en actualiseren van uw gegevens.
Informatie en handleiding
Stappenplan inschrijving Opleidingsregister
Nieuwe inschrijving
Bent u gestart met een opleiding? Schrijf u dan in bij het Opleidingsregister. Of bekijk eerst de veelgestelde vragen.
Gegevens actualiseren
Log in met uw gebruikersnaam en wachtwoord om uw gegevens te bekijken of te wijzigen.
Inloggegevens vergeten? Vraag ze opnieuw op.
Handleiding
Algemene voorwaarden
Veelgestelde vragen
Kosten
Besluiten van het College
Bekijk de instructiefilm
Afronding van de opleiding
Na afronding van uw opleiding tot klinisch psycholoog of klinisch neuropsycholoog ontvangt u een getuigschrift van uw opleidingsinstelling.